Wpływ kolorów na percepcję – niebieski
Język koloru wykorzystywany w kulturze Zachodu Istnieje ono zarówno w sztuce, jak i architekturze, reklamie czy budownictwie. Uniwersalność przekazu i mnogość znaczeń, jakie niesie ze sobą kolory, są zręcznie wykorzystywane w wielu dziedzinach, w których ważna jest percepcja odbiorcy.
niebieski
Kolor kontroli, spokoju i ciszy. W niebieskich pomieszczeniach lepiej się pracuje, łatwiej skupia się. To dobry kolor wszędzie tam, gdzie powstają nowe pomysły. Legendą głosi, że trener piłkarski Knute Rockne polecił pomalować szatnię dla drużyn gości na niebiesko, a sam rozgrzewał swoją drużynę na czerwieni.
Niebieski to kolor spokoju, synonim lojalności i niezawodności. W zależności od odcienia chętnie wykorzystywany jest przez duże korporacje, firmy ubezpieczeniowe oraz związane z nowoczesną technologią. Jako kolor kojarzony z bezpieczeństwem i profesjonalizmem często wykorzystywany jest w kampaniach politycznych, sugerując wyborcom gwarancję spokoju po wyborach.

Niebieski to kolor wymarzonych wakacji – niebieski niebo i turkusowa woda. Związany z wypoczynkiem i relaksem, często wykorzystywany w reklamach biur podróży i portali turystycznych. Natomiast poprzez połączenie z aktywnym i zdrowym trybem życia, czystością i orzeźwieniem spotykamy go w reklamach wody mineralnej. Jego sterylna strona wykorzystywana jest przez producentów środków czystości i artykułów sanitarnych.

Kultura Zachodnia darzy kolor niebieski szczególną sympatią. Sama nazwa „niebieski” w języku polskim pierwotnie oznaczała „przynależny do nieba”. Jako jeden z najdroższych barwinków, niebieski często używany był w malarstwie sakralnym, szczególnie przy przedstawianiu wizerunku Maryi – podkreślał jej czystość, niewinność i uduchowienie.
Niebieski jest kolorem uniwersalnym – najbardziej lubianym i najmniej nielubionym.
Ponad połowa dorosłych osób w Europie wyraża sympatię do tego koloru. Badania pokazują, że kolory pozytywnie odbierane przez mężczyzn to: niebieski, czerwony i zielony, u kobiet pozytywne emocje budzą biały, niebieski i czerwony

Niebieski to kolor sprzyjający twórczym i artystycznym zapędom. Przykładem może być tu sam Pablo Picasso – tak zwany okres niebieski utrzymywał się w twórczości artysty aż trzy lata.
„Malarstwo niebieskie jak wilgotne dno otchłani” – tak opisał prace z tego trzyletniego okresu Guillaume Apollinaire. Picasso mocno przeżył śmierć swego przyjaciela Carlosa Casagemesa – kilkuletni stan depresji spowodował, że zaczął malować na niebiesko. Jak sam mówił „Zacząłem malować na niebiesko, bo stale o nim myślałem”.

Kobieta ze złożonymi rękoma, 1901
Źródło: https://www.laminerva.pl
Znaczenia przypisane niebieskiemu i wykorzystywanie niebieskiego w filmach.
Niebieski, choć uważany jest za Jako neutralny kolor, niebieski ma wiele znaczeń. Niebieski pomaga zdobyć uznanie społeczne, a także złagodzić napięcie i zrelaksować, dając poczucie bezpieczeństwa. Dzięki różnorodności odcieni może być wykorzystywany zarówno do podkreślenia grozy i samotności, jak i niewinności i fantazji. Niebieski kojarzy się z zimą i chłodem, jak i z latem, bezkresnym błękitem nieba i czystą wodą.

Schmidt – reżyser Alexander Payne, rok 2002
Niebieski wykorzystywany w tym filmie to kolor odchylony, Kolor zastoju i niemocy. Odpowiada za znaczenie anglojęzycznego powiedzenia – „feeling blue”.
Warren Schmidt siedzi samotnie w swoim niebieskoszarym biurze i czeka patrząc na zegar. Już wkrótce jego okrągły, niebieski zegar po raz ostatni dla niego wybije piątą. Warren wstanie, wyłączy światło, zamknie drzwi, kończąc tym samym ostatni rozdział w swojej karierze agenta ubezpieczeniowego.
Ta sekwencja wizualnie pokazuje nam to, Kim jest ten człowiek i całkiem dosłownie, co zamierza. Cały okres czterdziestu lat kariery zamknięty jest w kilku starannie i pedantycznie układanych kartonach.
Niebieski jest miękkim kobiercem smutku. Jest cichy i powściągliwy jak sam Warren. W niebieskim otoczeniu ludzie stają się bezwładni i introspekcyjni (introspekcja – łac. introspectio – oznacza dosłownie „wgląd w siebie”, „badanie wnętrza”).
Ten kolor kojarzy się również z konserwatyzmem i obowiązkowością, co dobrze oddaje postać bohatera. Osoby noszące tę barwę wykazują bardzo silne poczucie sprawiedliwości, także wobec własnej osoby. Są lojalni w przyjaźni oraz ostrożni wobec obcych.

Alicja w Krainie Czarów – film Tima Burtona z 2010 roku
Najnowsza ekranizacja powieści Lewisa Carroll z wytwórni Disneya ma nieco mroczny charakter. Główna bohaterka – dwudziestoletnia Alicja jest osobą odważną, ciekawą świata i wyalienowaną. Niebieski kolor jej sukni to nie tylko symbol młodości i niewinności. Alicja już nie jest dzieckiem – to młoda kobieta, która nie akceptuje społecznych konwenansów. Jej otoczenie uznaje ją za osobę nieodpowiednią i niebezpieczną. Jednak jak podkreśla sama Alicja – tylko wariaci w tym świecie są coś wartych.
Niebieski to kolor, który towarzyszy Alicji przez całą jej podróż przez świat na pograniczu jawy i snu. Jednak nie jest to piękny i kolorowy świat dziecięcych fantazji. W Krainie Czarów stało się coś niedobrego – zauważamy to już w chwili, gdy dziewczyna mija bramy zapomnianego ogrodu, a nad jej głową wiszą ciężkie, sino-niebieskie chmury.


American Beauty – film Sama Mendesa z 1999 roku.
Lester to typowy przedstawiciel tej klasy. średniowieczny – ma wszystko, czego mógłby pragnąć typowy Amerykanin w swoim wieku – stabilną pracę, duży dom z ogrodem, samochód, piękną żonę i córkę. Jednak ten amerykański sen to tylko pozor. Lester nienawidzi swojej pracy i szefa, który go nęka, córka go gardzi, a żona go nienawidzi.
W całym filmie przechodzą trzy kolory. Widać to niemal w każdej scenie – są to biały, niebieski i czerwony. Kolor niebieski podkreśla stereotypowy, bezduszny świat głównego bohatera – szaroniebieskie tło w jego miejscu pracy to kolor niemocy i frustracji. Siedząc w gabinecie swojego nowego szefa, Lester wydaje się samotny i przytłoczony. Niebieski kolor ścian podkreśla pustkę i chłodny charakter tej przestrzeni, w której główny bohater czuje się zupełnie bezradny.


Sposób, w jaki odbieramy daną barwę zależy od kontekstu, zarówno osobistego jak i kulturowego. W zależności od epoki i regionu ten sam kolor może przywoływać różne skojarzenia, czasem bardzo skrajne. Nasze postrzeganie konkretnych kolorów zmienia się także z wiekiem, z czasem nabieramy nowych doświadczeń i zauważamy, że kolor który podobał się nam w wieku 10 lat jest innym, niż ten który wybierzemy w wieku lat 50. Kolor to też niejednokrotnie nie tyle kwestia gustu, co nastroju, naszego stanu emocjonalnego.
Mimo tak wielu zależności są znaczenia kolorów, które pozostają uniwersalne (w świecie, w którym zacierają się różnice kulturowe i terytorialne).
Do wygenerowania palet wykorzystano następujące narzędzie: www.canva.com/color-palette/
Spis treści